3. Sınıf Fen Bilimleri

“Bir büyüğünüz ile tarifini bilmediğiniz bir pastayı nasıl yaparsınız?” sorusu ile bağlantı kurulması sağlanabilir.

Bilimsel bilgiye ulaşma yolları veya bilim insanlarının özellikleri ile ilgili oyun oluşturmaları istenebilir. Bir bilim insanının yaşamını konu edinen drama çalışması yaptırılabilir. Bir bilim insanının yaşamı ve çalışmaları hakkında hikâye yazmaları, karikatür veya çizgi roman çizmeleri veya bunları dijital ortamda hazırlamaları sağlanabilir. İstanbul İslam Bilim ve Teknoloji Müzesi’nde ve bilim merkezlerinde sanal tur yaptırılabilir. Farklı konularda ülkemizin tarihini öğrenmek için daha istekli olmaları ve bu yolla millî kimlikleri ile ilgili farkındalıklarının da artırılması desteklenebilir.

Bilimsel bilgiye ulaşma yolları ile ilgili bir çizgi film izletilebilir. Bilim insanlarının çalışmalarını anlatan öyküler okutulabilir. Örneğin Tübitak Bilim ve Çocuk dergisinde Simit ve Peynir’le Bilim İnsanı Öyküleri gibi diğer dijital basılı yayınlardan yararlanılabilir. Bir bilim insanının yaşamı ve çalışmalarını konu alan video izletilebilir.

Öğrencilerden baktıkları, besledikleri ya da çevrelerinde gördükleri bir canlının özelliklerini anlatmaları istenebilir.

Öğrencilerden biyomimikri örneklerini araştırıp paylaşmaları ya da tasarlamaları istenebilir. Canlı varlıklarla ilgili yapılan sınıflandırmaları dikkate alarak bir albüm oluşturmaları istenebilir. Duyu organlarının sağlığına ilişkin bir uzmanla görüşme yapılarak ayrıntılı bilgi edinilmesi sağlanabilir. Uzman kişi sınıfa davet edilebilir. Deri hastalıkları konusunda çalışmaları bulunan bilim insanı Hulusi Behçet ve bilimsel çalışmaları ile ilgili araştırma yapıp sunmaları istenebilir. Dijital araçları kullanarak yaşam döngüleri ile ilgili dijital içerik (video, poster vb.) tasarlayıp paylaşmaları istenebilir. Öğrencilere konuya ilişkin bir sosyal farkındalık görevi verilebilir. Örneğin ülkemizde nesli tükenmekte olan bir canlı hakkında sınıf panosu düzenlenebilir, okul gazetesi veya okul internet sitesinde yayımlanabilecek bir köşe yazısı hazırlanabilir. Öğrencilerin nesli tükenmekte olan bu canlılar ile ilgili edinimlerini aile ve çevreleri ile paylaşarak bu canlının korunması ile ilgili sosyal farkındalık oluşturmaları sağlanabilir.

Canlılık özelliklerini konu alan çizgi film, belgesel vb. görsel ve dijital materyallerden yararlanılabilir. Öğrencilerden canlı varlıklarla ilgili kartları, farklı duyulara hitap edebilecek materyalleri incelemeleri veya sınıflandırmaları istenebilir. Dijital içerikler yoluyla duyu organlarına yönelik inceleme yapmalarına olanak tanınabilir. Sınıfta, bitkilerin ve hayvanların yaşam döngülerini anlatan görsel materyaller incelenebilir. Bu görsel materyaller kullanılarak bitki ve hayvanların yaşam döngüleri ile ilgili hikâye oluşturulabilir ve canlandırma yaptırılabilir.

Hazır veri seti ya da dijital içerikten farklı renk ve şekildeki kayaç görselleri paylaşılabilir. Öğrencilere bu kayaçların benzerlerini daha önce görüp görmedikleri sorulabilir. Değerli taşlardan yapılmış süs eşyası, aksesuar veya görseller gösterilerek öğrencilerin bu taşların farklılıklarının sebebi hakkındaki düşüncelerini ifade etmeleri sağlanabilir. Varsa yakın çevrede bulunan bir maden alanı, tabiat parkı ya da doğa tarihi müzesine gezi düzenlenebilir.

Öğrencilerin kayaçların oluşumu hakkında araştırma yapmaları ve elde ettikleri bilgileri arkadaşlarına sunmaları sağlanabilir. Bir madenin ürüne dönüşümüne kadar geçirdiği aşamaları öğrenmeleri ve bu ürünün hayatımıza katkılarını belirlemeleri istenebilir. Bir canlının fosil örneğini temsil eden bir yapboz oluşturmaları istenebilir. Oluşan fosil örneğinin ait olabileceği canlının nasıl göründüğüne ilişkin resim çizmeleri ya da bunu üç boyutlu olarak modellemeleri istenebilir.

Verilen görsel veya kavramları kayaç, maden, fosil olarak sınıflandırmaları için iş birlikli çalışma yaptırılabilir. Ünite içerikleri sesli metin ya da video ile desteklenebilir, dijital içeriklerden yararlanılabilir.

Öğrencilerden pazardan alınanan ürünleri niteliklerine göre sınıflandırmaları istenebilir.

tahminlerde bulunmaları ve çıkarım yapmaları istenebilir. Sınıfta yapılan deneyler dışında farklı karışım türlerini hangi yöntemlerle ayırabileceklerini araştırmaları istenebilir. İçme suyu, atık su arıtma veya geri dönüşüm tesislerini araştırmaları istenebilir ve/veya bu tesislere geziler düzenlenebilir. Sürdürülebilirliğin sağlanabilmesi için atık yönetiminin önemi konusunda farkındalık kazanmaları için gezi, gözlem ya da araştırmaya yönlendirilebilir. Okulda ve/veya evde atıkların ayrıştırılmasına yönelik farkındalık oluşturmak için sosyal sorumluluk görevi verilebilir. Atık yönetimine ilişkin çözüm önerilerini okul gazetesi ve okul internet sitesinde bir köşe yazısı yayınlatılabilir. Okul genelinde atıkların ayrıştırılmasına yönelik yaratıcı fikirler yarışmasına öncülük ederek vb. sosyal farkındalık oluşturmaları sağlanabilir. Öğrencilere karışımların ayrılması ve atıkların ayrıştırılması ile ilgili kurumlara çözüm önerilerini e-posta veya mektup ile iletmeleri önerilebilir.

Deneyler sırasında yönerge verme veya gösterip yaptırma tekniği kullanılabilir. Hurdalıklarda metallerin nasıl ayrıştırıldığına dair görseller paylaşılabilir. Ünite içerikleri, sesli metin ya da video gibi birçok duyuya hitap eden görsel ve işitsel materyallerle desteklenebilir.

Öğrencilere “Bir bisikleti sürerken ya da bir topla oynarken hangi hareketleri yapıyorsunuz?“ sorusu yöneltilebilir.

Varlıkların hareketlerinin birbirine bağlanması ile bir görevi gerçekleştirmeye yönelik Rube Goldberg makine düzeneği oluşturabilir. Öğrencilerden kuvvetin nesneler üzerindeki etkilerini gösteren bir düzenek, ürün veya oyuncak tasarlamaları ve bunları sunmaları istenebilir. Öğrencilere kuvvetin nasıl ölçüleceği ile ilgili araştırma konusu verilebilir ve ölçme aracı tasarlatılabilir. Mühendislik alanlarıyla ilişki kurmaları sağlanabilir. Örneğin robotik hareketleri gerçekleştirmek için kuvvet etkisinin nasıl sağlandığına ilişkin öğrencilere bir araştırma yaptırılabilir ya da robotun bir görevi gerçekleştirmesine yönelik tasarım yapmaları istenebilir.

Belirlenen bir oyuncakla hareket durumlarını (hızlanma, yavaşlama, dönme, sallanma, yön değiştirme) fark etmeleri sağlanabilir. Öğrencilerden kil, kâğıt, sünger, bakır tel, yay, oyun hamuru vb. malzemelerle tasarım yapmaları ve bu sırada kullandıkları malzemeler üzerinde kuvvetin etkisini açıklamaları istenebilir. Kuvvetin harekete etkisi süreci oyunlaştırılabilir. Bir heykeltıraşın mermere ya da çömlek ustasının toprağa nasıl şekil verdiği ile ilgili video izletilebilir.

“Elektrikler kesildiğinde çevrenizde ne gibi değişiklikler oluyor?” sorusu öğrencilere yöneltilebilir. Günlük yaşamda kullanılan elektrikli araç gereçlere dikkat çekilebilir.

Öğrencilerden pille çalışan bir oyuncak tasarlamaları istenebilir. Elektriğin güvenli ve tasarruflu kullanımına yönelik kendi dijital içeriklerini tasarlayıp paylaşmaları istenebilir. Elektriğin tasarruflu kullanıldığı bir mekân (ev, okul, park vb.) modeli tasarlamaları istenebilir. Enerji verimliliğine yönelik farkındalık, eğitim ve bilinçlendirme kapsamında hazırlanan çalışmalardan/etkinliklerden/faaliyetlerden uygun olanlarının okulda uygulanmasına yönelik proje geliştirmesi istenebilir. Enerji dedektifliği ile elektriği tasarruflu kullanma konusunda sorumluluk almaları istenebilir.

Elektrikli araç gereçlerle ilgili görseller kullanılabilir. Elektrik faturası inceleme çalışmasında veriler ve/veya grafikler hazır olarak verilebilir ya da grup çalışması yaptırılarak verileri kaydetmeleri istenebilir. Elektriğin güvenli kullanımına yönelik poster, afiş vb. tasarlanarak sınıfta görünür bir yere asılabilir, bunun hakkında konuşulabilir. Ayrıca önceden hazırlanmış notlar, sunular, farklı türde infografikler ya da işlenecek konu ile ilgili genel özetler de verilebilir.

Öğrencilerden pazarda satılan sebze ve meyvelerin nerede yetiştirildiği konusundaki bilgilerini anlatmaları istenebilir. FB.3.7.1.

Bazı bitki türlerinin farklı tarım alanlarına uyumları konusunda öğrencilere derinlemesine araştırma yaptırılabilir. Araştırmalarını dijital ve görsel unsurlarla destekleyerek sunum yapmaları sağlanabilir. Bu kapsamda öğrencilerin ulaştıkları bilgileri anlamlandırmaları, karşılaştırmaları, sınıflamaları ve değerlendirmeleri sağlanabilir. Öğrencilerden bu araştırma sonuçlarını dijital olarak (sunum, kısa video ya da poster) tasarlayıp paylaşmaları istenebilir. Öğrenciler çalışmalarını yaratıcı ve estetik bir bakış açısıyla geliştirmeleri için desteklenebilir. Bir bölgede yetiştirilen bitki türünün farklı yaşam alanlarında yetiştirilip yetiştirilemeyeceğini kanıta dayalı olarak açıklamaları istenebilir. Toprak, bahçe ve tarım alanlarının korunmasına yönelik çalışmalar önermeleri; bu çalışmaları uygulamaya dönüştürerek okul genelinde yaygınlaştırmaları istenebilir. Tarım alanlarının korunması ile ilgili çalışmalar yapan kurum ve kuruluşların araştırılması istenebilir. Ata tohumunun yaygınlaştırılmasıyla ilgili afiş tasarımları yaptırılabilir. Toprağı verimli hâle getirmek amacıyla organik atık ve dökülen yapraklardan sınıf içi/ sınıf dışı ortamlar sağlanarak bir kap/kutu içinde kompost yaptırılabilir.

Tarımla uğraşan kişiler (çiftçiler, il/ilçe tarım müdürlüğünde görev yapan kişiler, vb.) sınıfa davet edilebilir. Meyve ve sebzelerin farklı mevsimlerde ya da aylarda yetiştiği ile ilgili farkındalık oluşturmak için sınıtfa “bu ayın hasatları” vb. konulu bir pano hazırlanabilir. Yazı, şiir, görsel çalışmalar hazırlamaları sağlanabilir. Tohumlar toplanarak koleksiyon yapılabilir. Bitkiler ve onların yetiştirildikleri alanlara yönelik eşleştirme oyunları oynanabilir. Çevrelerinde yetiştirilen bitkilere ait poster hazırlatılabilir. Tarım alanlarının korunmasına yönelik çalışmaları, hem aileleriyle hem de okul ortamında (okul panosu, okul gazetesi, okul web sitesi) paylaşmaları ve sosyal farkındalık oluşturmaları sağlanabilir.

Öğrencilerden kendi yaşam alanlarının (ev, mahalle, site vb.) özelliklerini anlatmaları istenebilir.

Bazı canlıların farklı yaşam alanlarına uyumları konusunda derinlemesine araştırmaları istenebilir. Araştırma ile ilgili dijital ve görsel unsurlarla desteklenerek sunum yaptırılabilir. Bu kapsamda öğrencilerin ulaştıkları bilgileri anlamlandırmaları, karşılaştırmaları, sınıflamaları ve değerlendirmeleri sağlanabilir. Öğrencilerden bu araştırma sonuçlarını dijital olarak (sunum, kısa video ya da poster vb.) tasarlayıp paylaşmaları istenebilir. Öğrenciler estetik bir bakış açısıyla çalışmaları ve yaratıcılıklarını geliştirmeleri için desteklenebilir. Bir bölgedeki canlı çeşitliliği ile ilgili olarak canlıların farklı yaşam alanlarında yaşayıp yaşayamayacağını kanıta dayalı olarak açıklamaları istenebilir. Canlıların yaşam alanlarının korunmasına yönelik çalışmalar önermeleri ve belirlenen çalışmaların okul geneline yaygınlaştırılabilmesi için uygulamaya dönüştürmeleri istenebilir. Çevrenin korunması ile ilgili çalışmalar yapan kurum ve kuruluşların araştırılması istenebilir. Nesli tükenen ya da tükenmekte olan canlılarla ilgili afiş tasarımları yaptırılabilir.

Canlılar ve yaşam alanlarına yönelik eşleştirme oyunları oynatılabilir. Çevresinde gözlemlediği canlılara ait poster hazırlatılabilir. Canlıların yaşam alanlarının korunmasına yönelik iş birlikli öğretim ile resim, afiş hazırlatılabilir; görsel ve işitsel materyaller izletilebilir. Canlıların yaşam alanlarının korunmasına yönelik çalışmaları, hem aileleriyle hem de okul ortamında (okul panosu, okul gazetesi, okul interrnet sitesi) paylaşmaları ve sosyal farkındalık oluşturmaları sağlanabilir.