24 Kasım, Türkiye'de her yıl Öğretmenler Günü olarak kutlanır. Bu tarih, Atatürk'ün 1928'de Millet Mektepleri Başöğretmenliğini kabul ettiği gündür.
Bu yazıda günün tarihçesini resmî belgelerle öğrenecek, 5 Ekim Dünya Öğretmenler Günü ile farkını göreceksin. Öğrenciler, veliler ve öğretmenler için masrafsız ve anlamlı kutlama fikirlerini de bir arada bulacaksın.
Öne Çıkan Başlıklar:
- 24 Kasım Neden Öğretmenler Günü?
- Başöğretmen Unvanı ve Millet Mektepleri
- Öğretmenler Günü Nasıl Resmîleşti?
- 24 Kasım ile 5 Ekim Arasındaki Fark
- Öğrenciler İçin Anlamlı Teşekkür Fikirleri
- Veliler İçin: Hediye Yarışı Yerine Teşekkür
- Öğretmenler ve Okullar İçin Etkinlik Fikirleri
- Sıkça Sorulan Sorular
24 Kasım Neden Öğretmenler Günü?
24 Kasım, Atatürk'ün Millet Mektepleri Başöğretmenliğini kabul ettiği tarih olduğu için Öğretmenler Günü'dür. Yürürlükteki Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmenler Günü Kutlama Yönetmeliği de amacını bu tarihe dayandırır.
Yönetmeliğe göre gün, öğretmenler arasındaki sevgi ve saygı bağlarını güçlendirmek, emekli öğretmenleri şükranla anmak ve mesleğin toplumdaki saygınlığını artırmak için kutlanır. Şehit ve gazi öğretmenlerin anılması da günün amaçları arasındadır.
Başöğretmen Unvanı ve Millet Mektepleri
Başöğretmen unvanı, 1928'de yayımlanan Millet Mektebi Talimatnamesi ile Atatürk'e verildi. Talimatname, Bakanlar Kurulunun 11 Kasım 1928 tarihli toplantısında kabul edildi ve 24 Kasım 1928 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı.
Talimatnamenin 4. maddesi Atatürk'ü teşkilatın genel başkanı ve Başöğretmeni olarak belirler. Maddenin özgün ifadesi şöyledir: “Bu teşkilatın reis-i umumisi ve Millet Mektebinin Başmuallimi Reisicumhur Gazi Mustafa Kemal hazretleridir.” Buradaki Başmuallim unvanı, bugünkü dille Başöğretmen demektir.
Millet Mekteplerinin amacı, yeni Türk harflerini halka kısa sürede öğretmek ve okuryazar sayısını hızla artırmaktı. Talimatnameye göre her Türk kadın ve erkek vatandaşı bu teşkilatın üyesiydi.
| Millet Mektebi kursu | Kimler için? | Süre |
|---|---|---|
| A kursu | Eski Arap harflerini de yeni Türk harflerini de bilmeyen yetişkinler | 4 ay |
| B kursu | Eski harflerle okuyup yazabilen ama yeni harfleri bilmeyenler | 2 ay |
Atatürk'ün öğretmenlere bakışını en iyi anlatan konuşmalardan biri, 25 Ağustos 1924'te Ankara'da toplanan Muallimler Birliği Kongresinde yaptığı konuşmadır. Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri'nde yer alan konuşmada öğretmenlere şöyle seslenir:
Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri, Cilt II, s. 324
Sözlük: muallim öğretmen, mürebbi eğitimci, terbiye eden kişi demektir.
Öğretmenler Günü Nasıl Resmîleşti?
24 Kasım'ın her yıl Öğretmenler Günü olarak kutlanması, 26 Şubat 1981 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelikle düzenlendi. Bu yönetmeliğin 4. maddesi, Atatürk'ün Başöğretmenliği kabul ettiği 24 Kasım gününün her yıl Öğretmenler Günü olarak kutlanacağını söyler.
Yönetmeliğin yayımlandığı bu yıl, Atatürk'ün doğumunun 100. yılıdır. Millî Eğitim Bakanlığının il ve ilçe sayfaları da kutlama kararının bu yıl alındığını aktarır. Kutlamaların dayanağı olan yönetmelik sonradan iki kez yenilendi.
| Tarih | Ne oldu? |
|---|---|
| 11 Kasım 1928 | Bakanlar Kurulu, Millet Mektebi Talimatnamesini kabul etti. |
| 24 Kasım 1928 | Talimatname Resmî Gazete'de yayımlandı; Atatürk Başöğretmen oldu. |
| 26 Şubat 1981 | Öğretmenler Günü Kutlama Yönetmeliği yayımlandı; 24 Kasım her yıl Öğretmenler Günü oldu. |
| 26 Kasım 1992 | Yeni Öğretmenler Günü Kutlama Yönetmeliği yayımlandı. |
| 15 Ekim 2019 | Bugün yürürlükte olan yönetmelik yayımlandı; 1992 yönetmeliği kaldırıldı. |
| 8 Ekim 2026 | MEB, 2026 kutlamaları için 2026/72 sayılı genelgeyi yayımladı. |
24 Kasım ile 5 Ekim Arasındaki Fark
24 Kasım Türkiye'nin Öğretmenler Günü'dür; 5 Ekim ise UNESCO'nun Dünya Öğretmenler Günü'dür. UNESCO'ya göre 5 Ekim, 1994'ten beri kutlanır ve 1966 tarihli ILO/UNESCO Öğretmenlerin Statüsüne İlişkin Tavsiye Kararının kabul yıl dönümünü anar.
| Özellik | 24 Kasım Öğretmenler Günü | 5 Ekim Dünya Öğretmenler Günü |
|---|---|---|
| Kapsam | Türkiye | Dünya geneli |
| Dayanak | Atatürk'ün Başöğretmenliği (1928) | ILO/UNESCO tavsiye kararı (1966) |
| Kutlanmaya başlama | 1981 yönetmeliği | 1994 |
| Düzenleyen | Millî Eğitim Bakanlığı | UNESCO |
Öğrenciler İçin Anlamlı Teşekkür Fikirleri
Öğretmenini mutlu etmenin en iyi yolu, ona emeğini fark ettiğini göstermektir. Bunun için para harcaman gerekmez; içten yazılmış birkaç cümle çoğu zaman en uzun hatırlanan hediyedir.
Öğretmeninin sana öğrettiği bir şeyi ya da seni cesaretlendirdiği bir anı somut olarak anlat. “Kesirleri sizin sayenizde anladım.” gibi bir cümle, genel bir kutlama mesajından daha değerlidir.
Her öğrenci küçük bir kâğıda öğretmeniyle ilgili bir anısını yazsın. Kâğıtları bir panoda ya da bir kutuda toplayıp öğretmeninize birlikte verin.
Okulunda öğretmenlik mesleğiyle ilgili şiir, kompozisyon veya resim yarışması varsa katıl. Yarışma yoksa eserini doğrudan öğretmenine hediye edebilirsin.
İlkokul öğretmenine ya da artık başka okulda olan bir öğretmenine ailenden destek alarak kısa bir mesaj gönder. Yıllar sonra gelen bir teşekkür, öğretmenler için çok değerlidir.
Veliler İçin: Hediye Yarışı Yerine Teşekkür
Öğretmenler Günü'nde öğretmene hediye almak zorunlu değildir. Millî Eğitim Bakanlığı, sıkça sorulan sorular sayfasında velilerin Öğretmenler Günü'nde hediye alma zorunluluğu olmadığını açıkça belirtir.
Bakanlığın 2015/21 sayılı genelgesindeki mesleki etik ilkelere göre eğitimci, mesleki kararını ve tarafsızlığını etkileyebilecek hediyeyi kabul etmez. Öğretmenler Günü gibi özel günlerde verilen ve maddi değeri olmayan sembolik hediyeler bu kuralın dışında tutulur. MEB'in 2026/72 sayılı genelgesi de 24 Kasım hediyelerinde bu etik ilkelere uyulmasını ister.
Bu çerçevede veliler için ölçülü birkaç öneri:
- Teşekkür mektubu: Çocuğunuzun gelişiminde fark ettiğiniz bir değişimi öğretmenle paylaşın.
- Çocuğun kendi emeği: Satın alınan bir eşya yerine çocuğunuzun yaptığı resim veya yazdığı kartı destekleyin.
- Sınıf adına ortak kart: Pahalı toplu hediye yerine tüm sınıfın imzaladığı bir kart hazırlanabilir.
- Baskısız iletişim: Veli gruplarında para toplama ya da hediye karşılaştırması gibi baskı yaratan konuşmalardan kaçının.
Öğretmenle yıl içinde düzenli iletişim kurmak, tek günlük bir hediyeden daha kalıcı bir destektir. Görüşmeye nasıl hazırlanacağınızı öğretmenle veli görüşmesi rehberimizde bulabilirsiniz.
Öğretmenler ve Okullar İçin Etkinlik Fikirleri
Yönetmeliğe göre kutlama törenleri ve etkinlikler, 24 Kasım gününü içine alan hafta boyunca yapılır. Bu hafta, 2026'da okulların açık olduğu 23–27 Kasım günlerini kapsar. Okulda program, okul müdürünün başkanlığındaki okul kutlama kurulu tarafından hazırlanır.
Tören İçin Resmî Çerçeve
Yönetmelik, kutlama programlarında yer alabilecek etkinlikleri sayar. Okullar bunları kendi imkânlarına göre uyarlar:
- Atatürk anıt ve büstlerine çelenk konması, saygı duruşu ve İstiklâl Marşı
- Öğrenciler arasında öğretmenlik mesleğiyle ilgili şiir, kompozisyon ve resim yarışmaları
- Emekli öğretmenlerin öğrenci, veli ve görevdeki öğretmenlerle buluşması
- Şehit ve vefat etmiş öğretmenlerin anılması, emekli öğretmenlerin ziyaret edilmesi
- Okulun Türk Bayrağı, afişler ve Atatürk resimleriyle donatılması
Öğrenci ve öğretmen sayısı az olan okullar, yakındaki okullarla ortak program hazırlayabilir. 2026/72 sayılı genelge de birleştirilmiş sınıflı okullar için bu imkânı hatırlatır.
Sınıf İçi Etkinlik Önerileri
- Millet Mektebi canlandırması: Öğrenciler, 1928'de yetişkinlere yeni harflerin öğretildiği bir dersi kısa bir sahneyle canlandırır.
- Zaman çizelgesi panosu: Yukarıdaki tarih tablosundan yola çıkarak 1928'den bugüne bir pano hazırlanır.
- “Öğretmenimin bir günü” röportajı: Öğrenciler okuldaki bir öğretmenle önceden hazırladıkları sorularla kısa bir söyleşi yapar.
- Söz yorumlama: Atatürk'ün 1924 konuşmasındaki söz tahtaya yazılır; öğrenciler “yeni nesil, sizin eseriniz” ifadesini kendi cümleleriyle açıklar.
Tören haftasında ders süresi kısalırsa konu tekrarını hızlı yapmak işinizi kolaylaştırır. Derslig'de öğretmen üyeliği ücretsizdir. Canlı Mini Sınav ile hazır bir testi öğrencilerinize bağlantıyla gönderip sonuçları rapordan izleyebilirsiniz. Diğer içerik türleri için sınıf içi kullanım önerileri yazımıza göz atabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
24 Kasım neden Öğretmenler Günü olarak kutlanır?
Öğretmenler Günü ne zamandan beri 24 Kasım'da kutlanıyor?
24 Kasım tatil mi?
Öğretmenler Günü'nde öğretmene hediye almak zorunlu mu?
Dünya Öğretmenler Günü ile Öğretmenler Günü aynı mı?
Kaynakça
- Resmî Gazete, 24 Kasım 1928, Sayı 1048, Kararname 7284, Millet Mektebi Talimatnamesi. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/1048T.pdf
- Resmî Gazete, 26 Şubat 1981, Sayı 17263, Öğretmenler Günü Kutlama Yönetmeliği. https://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/17263.pdf
- Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmenler Günü Kutlama Yönetmeliği, Resmî Gazete, 15 Ekim 2019, Sayı 30919. https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2019/10/20191015-4.htm
- Millî Eğitim Bakanlığı, 24 Kasım Öğretmenler Günü Genelgesi, 2026/72, 8 Ekim 2026. https://mevzuat.meb.gov.tr/dosyalar/2323.pdf
- Millî Eğitim Bakanlığı Etik Komisyonu, Eğitimciler İçin Mesleki Etik İlkeler (Genelge 2015/21). https://etik.meb.gov.tr/www/egitimciler-icin-mesleki-etik-ilkeler-genelge-201521/icerik/10
- Millî Eğitim Bakanlığı, Sıkça Sorulan Sorular. https://www.meb.gov.tr/sss.php
- Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun, Kanun No. 2429. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2429.pdf
- Atatürk Araştırma Merkezi, Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri, Cilt II, Ankara 2024, s. 324. https://atam.gov.tr/wp-content/uploads/2024/03/Ataturkun-Soylev-ve-Demecleri-C2.pdf
- Demirköy İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü, 24 Kasım Öğretmenler Günü. https://demirkoy.meb.gov.tr/www/24-kasim-ogretmenler-gunu/icerik/102
- UNESCO, World Teachers' Day. https://www.unesco.org/en/days/teachers
Son güncelleme: 10 Kasım 2026